Aktualności

    W jakich sytuacjach pracownikowi wolno odmówić wykonywania pracy?

    Podstawowym obowiązkiem pracownika jest świadczenie pracy. Istnieją jednak sytuacje w których pracownik może lub wręcz powinien odmówić wykonywania pracy lub powierzonego zadania.

    Polecenie niezgodne z prawem
    Pracownik ma prawo a nawet musi odmówić wykonania polecenia służbowego, w sytuacji gdy jego realizacja powoduje naruszenie przepisów prawa. Powinien również w celu zabezpieczenia swoich interesów zażądać od pracodawcy wydania polecenia na piśmie. Pracownik ma także prawo odmówić wykonywania pracy w przypadku gdy warunki pracy nie odpowiadają przepisom bhp i mogą stanowić zagrożenie dla zdrowia i życia pracownika lub innych osób. W tym przypadku pracownik ma obowiązek poinformować pracodawcę
    o zaistniałej sytuacji.

    Polecenie niezgodne z umową
    Pracownik może odmówić wykonania polecenia służbowego, w sytuacji gdy nie ma ono związku z zajmowanym stanowiskiem lub rodzajem umówionej pracy. Należy jednak zwrócić uwagę, że ustawodawca przewidział możliwość skierowania pracownika do wykonywania innej pracy niż umówiona w okresie nieprzekraczającym 3 miesięcy w ciągu roku kalendarzowego, o ile zostaną spełnione warunki określone w  art. 42 § 4 Kodeksu Pracy.

    Czasowa niedyspozycja pracownika
    Niedyspozycja pracownika może być przesłanką do powstrzymania się od wykonywania obowiązków służbowych, jedynie w przypadku tych rodzajów prac które wymagają szczególnej sprawności fizycznej. Zalicza się tu m.in. prace przy liniach napowietrznych niskiego, średniego oraz wysokiego napięcia, prace przy obsłudze urządzeń mechanicznych podczas prac wyburzeniowych, pracę kaskadera filmowego, czy też tresera dzikich zwierząt. Wykaz rodzajów prac zawiera załącznik do Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej
    w sprawie rodzajów prac wymagających szczególnej sprawności psychofizycznej.
    W sytuacji gdy pracownik uzna, że jego stan psychofizyczny nie pozwala na bezpieczne wykonywanie pracy, może się powstrzymać od jej wykonywania po uprzednim zawiadomieniu przełożonego. Ważne jest to, że w takiej sytuacji wystarczy oświadczenie pracownika, bez konieczności przedstawiania zaświadczenia lekarskiego. Nie dotyczy to jednak pracowników, których obowiązkiem pracowniczym jest ratowanie życia ludzkiego lub mienia.

    Podstawa prawna: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. (Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141), Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie rodzajów prac wymagających szczególnej sprawności psychofizycznej. (Dz.U. 1996 nr 62 poz. 287)
    24 lutego 2015

    Urlop wypoczynkowy – kiedy pracodawca nie może odmówić urlopu wypoczynkowego pracownikowi

     Urlop wypoczynkowy po macierzyńskim
    Przepisy prawa pracy zostały tak skonstruowane, aby umożliwić matce jak najdłużej przebywać z nowonarodzonym dzieckiem. Jeżeli pracownik wystąpi z wnioskiem o udzielenie urlopu wypoczynkowego bezpośrednio po zakończeniu urlopu macierzyńskiego, to zgodnie z art. 163 § 3 Kodeksu Pracy1 pracodawca musi uwzględnić jego wniosek.

     Urlop wypoczynkowy dla młodocianych
    Jak stanowi art. 205 KP młodociany2 uzyskuje z upływem 6 miesięcy od rozpoczęcia pierwszej pracy prawo do urlopu w wymiarze 12 dni roboczych. Z upływem roku pracy młodociany uzyskuje prawo do urlopu w wymiarze 26 dni roboczych. Natomiast w roku kalendarzowym, w którym kończy 18 lat, ma prawo do urlopu w wymiarze 20 dni, jeżeli prawo do urlopu uzyskał przed ukończeniem 18 lat.

    Młodocianemu uczęszczającemu do szkoły należy udzielić urlopu w okresie ferii szkolnych. W sytuacji, gdy młodociany nie nabył jeszcze prawa do urlopu pracodawca może, na jego wniosek, udzielić zaliczkowo urlopu w okresie ferii szkolnych.

    Pracodawca jest obowiązany na wniosek młodocianego, ucznia szkoły dla pracujących, udzielić mu w okresie ferii szkolnych urlopu bezpłatnego w wymiarze nieprzekraczającym łącznie z urlopem wypoczynkowym 2 miesięcy. Okres urlopu bezpłatnego wlicza się do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze.

     Urlop wypoczynkowy na żądanie
    Zgodnie z art. 167² KP urlop na żądanie, jest to urlop, którego wykorzystanie następuje na żądanie pracownika i w terminie przez niego wskazanym, nie więcej jednak niż 4 dni urlopu w każdym roku kalendarzowym (z puli 20 lub 26 dni urlopu wypoczynkowego). Pracownik zgłasza żądanie urlopu najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu. Specyfika udzielania tego urlopu powoduje, iż pracodawca generalnie nie może odmówić jego udzielenia, jedynie w sytuacjach wyjątkowych i uzasadnionych. Pracodawca może powołać się na art. 8 KP, czyli sprzeczność z zasadami współżycia społecznego.

     Wniosek: Co do zasady o udzieleniu urlopu wypoczynkowego pracownikowi decyduje pracodawca, ale są sytuacje kiedy pracodawca nie może odmówić urlopu wypoczynkowego. Dotyczy to urlopu na żądanie, urlopu po zasiłku macierzyńskim i gdy o urlop występuje uczący się pracownik młodociany.

    ___________________________________________________________________

    1  Ustawa z dnia 26 czerwca 1974r. Kodeks Pracy, dalej KP (Dz. U. 1974, Nr 24, poz. 141 z późn. zm.);
    2 Młodocianym w rozumieniu KP jest osoba, która ukończyła 16 lat, a nie przekroczyła 18 lat – art. 190 KP:

     

    <!--[if gte mso 9]> Normal 0 21 false false false PL X-NONE X-NONE MicrosoftInternetExplorer4 <![endif]--> 14 kwietnia 2014

    Wynagrodzenie dla pracowników pracujących w nocy 30 marca 2014r.

    30 marca 2014 r. przesuwając wskazówki zegara z godziny 200 na godz. 300 przejdziemy z czasu zimowego na czas letni. A co pracownikami którzy pracują w tą noc o godzinę krócej?

    Pracownikowi za czas niewykonywania pracy, jeżeli był gotów do jej wykonywania, a doznał przeszkód z przyczyn dotyczących pracodawcy, przysługuje wynagrodzenie wynikające z jego osobistego zaszeregowania, określonego stawką godzinową lub miesięczną, a jeżeli taki składnik wynagrodzenia nie został wyodrębniony przy określaniu warunków wynagradzania – 60% wynagrodzenia. W każdym przypadku wynagrodzenie to nie może być jednak niższe od wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę, ustalanego na podstawie odrębnych przepisów.

    Wniosek: Ponieważ niewykonywanie pracy wynika z przyczyn od niego niezależnych pracownikowi należy zapłacić za tą godzinę zgodnie z art. 81 § 1 Kodeksu Pracy.

    <!--[if gte mso 9]> Normal 0 21 false false false PL X-NONE X-NONE <![endif]--> 19 marca 2014